คู่มือขออนุญาตรื้อถอนอาคาร และกฎหมายทุบตึกที่ควรรู้ ปี 2569

การเตรียมตัวก่อสร้างบ้านหลังใหม่หรือการเคลียร์พื้นที่เพื่อพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ สิ่งสำคัญที่ต้องทำเป็นอันดับแรก ๆ คือ "การรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างเดิมออก"แต่รู้หรือไม่ว่า การทุบตึกหรือรื้อถอนบ้านนั้นมีข้อจำกัดและข้อกำหนดทางกฎหมายควบคุมอยู่อย่างเคร่งครัดตาม **พ.ร.บ. ควบคุมอาคาร** เจ้าของอาคารไม่สามารถเรียกช่างมาทุบทำลายได้ทันทีโดยพลการ บทความนี้ พูนสินการโยธา ได้สรุปขั้นตอนการขออนุญาต เอกสารที่ต้องใช้ และกฎหมายน่ารู้ที่ควรทราบ

อาคารประเภทไหนที่ต้อง "ขออนุญาตรื้อถอน"

ไม่ใช่ว่าสิ่งก่อสร้างทุกแบบจะต้องยื่นขออนุญาต แต่ตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคารระบุไว้ว่า หากมีการรื้อถอนอาคารดังต่อไปนี้ **จำเป็นต้องได้รับใบอนุญาต (ใบ อ.1) หรือต้องยื่นแจ้งต่อพนักงานท้องถิ่น** เสมอ:

• อาคารที่มีความสูงเกิน 3 ชั้นขึ้นไป:รวมถึงโครงสร้างที่มีความสูงเกิน 15 เมตร (เช่น เสาสัญญาณ หอถังน้ำขนาดใหญ่ หรือเสาไฟสปอตไลท์)
• อาคารที่มีระยะห่างจากอาคารอื่นหรือถนนสาธารณะน้อยกว่าระยะตามที่กฎหมายกำหนด:สำหรับอาคารทั่วไปคือมีระยะห่างน้อยกว่า 2 เมตร หรือสิ่งปลูกสร้างที่มีความเสี่ยงก่อให้เกิดอันตรายต่อสิ่งแวดล้อมโดยรอบ
• อาคารที่เป็นปูน คอนกรีตเสริมเหล็ก หรือโครงสร้างเหล็กขนาดใหญ่:ซึ่งการรื้อถอนจำเป็นต้องพึ่งพาเครื่องจักรกลหนักและอาจส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมโดยรอบ

ขั้นตอนและเอกสารที่ต้องใช้ในการยื่นขออนุญาต

เจ้าของอาคารต้องไปดำเนินเรื่องยื่นขออนุญาต ณ สำนักงานเขตท้องที่ (สำหรับกรุงเทพมหานคร) หรือสำนักงานเทศบาล/อบต. (สำหรับต่างจังหวัด) โดยต้องเตรียมเอกสารสำคัญดังนี้:

1. แบบคำขอบอนุญาตก่อสร้าง ดัดแปลง รื้อถอน หรือเคลื่อนย้ายอาคาร (แบบ ข.1):สามารถติดต่อขอรับแบบฟอร์มได้ที่เจ้าหน้าที่ท้องถิ่น
2. เอกสารสิทธิ์แสดงความเป็นเจ้าของที่ดิน:สำเนาโฉนดที่ดิน (ขนาดเท่าตัวจริง) พร้อมรับรองสำเนาถูกต้อง
3. สำเนาเอกสารส่วนตัว:บัตรประจำตัวประชาชน และสำเนาทะเบียนบ้านของเจ้าของที่ดินและเจ้าของอาคาร
4. แผนผังบริเวณ แบบแปลน และรายการประกอบแบบรื้อถอน:จำนวน 5 ชุด แสดงรายละเอียดของสิ่งปลูกสร้างที่จะรื้อถอน พร้อมขอบเขตและวิธีการรื้อถอน
5. หนังสือรับรองจากวิศวกรควบคุมงาน:กรณีที่เป็นอาคารขนาดใหญ่ (เช่น ตึกแถว อาคารพาณิชย์ หรือโครงสร้างเหล็กหนา) ต้องแนบสำเนาใบอนุญาตประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม (กว.) ของวิศวกรผู้ควบคุมงานรื้อถอน

"ตามปกติแล้ว ระยะเวลาในการพิจารณาอนุญาตจะอยู่ที่ประมาณ 45 วัน นับตั้งแต่วันที่ยื่นเอกสารครบถ้วน แต่หากเป็นผู้รับเหมาที่มีความเป็นมืออาชีพและเชี่ยวชาญจะมีบริการเตรียมเอกสารและดำเนินเรื่องประสานงานราชการให้คุณอย่างสะดวกรวดเร็ว"